poniedziałek, 16 czerwca 2014

J.K. Rowling - Harry Potter i kamień filozoficzny

Przygody młodego czarodzieja.

Treść

Młody sierota wychowywany przez rodzinę ciotki i terroryzowany przez całą rodzinę (szczególnie kuzyna Dudleya) dowiaduje się w wieku 11 lat o swoim pochodzeniu. Główny bohater (Harry Potter) a wraz z nim czytelnik poznaje ukryty świat czarodziejów a szczególnie Hogwarts (szkołę magii). Dowiaduje się też dlaczego został sierotą i że ten który zabił jego rodziców już raz próbował zabić samego Harrego.

Krytyka

Seria spotkała się z ogromną krytyką środowisk chrześcijańskich, które zarzucały autorce propagowanie magii. Niestety jak to często bywa krytykanci nie zadali sobie trudu przeczytania książki. To prawda, że Harry dowiaduje się, że jest czarodziejem i idzie do szkoły magii. Ale szkoła jest opisana jak typowa public school w Wielkiej Brytanii z poddziałem na domy oraz typowymi zachowaniami uczniów. Harry uczęszcza na lekcje, które jak to często bywa w szkole są nudne i stara się (jak wielu uczniów) nie przemęczać się nauką. Trudno więc powiedzieć, że książka zachęca do magii. Magia jest przedstawiona jako coś zwykłego, momentami nudnego. Uczniowie to kujoni jak Hermione i inni, którzy wcale się nie palą do nauki.
Za co sam bym skrytykował książkę to fakt, że podobnie jak inne pozycje dla młodych przedstawiają nastoletnich bohaterów mądrzejszych od otaczających ich dorosłych. No, ale tak chyba jest we wszystkich współczesnych książkach dla młodzieży i dzieci.

Szkolne przygody czy kryminał?

W zasadzie jest to typowa książka o przygodach ucznia w szkole i jak w tego typu książkach mamy tutaj typowe schematyczne postacie występujące w tego typu powieściach. Jest np. wróg głównego bohatera, jest nauczyciel tyran, jest postać alkoholika o złotej duszy.
Z drugiej strony jej treść to typowy kryminał. W niemal każdej z tych powieści wątek szkolny to tło dla rozszyfrowania zagadki, kto z otoczenia (np. nauczycieli) jest śmierciożercą (poplecznikiem Voldemorta). Przez większość czasu Harry wraz z dwójką przyjaciół dyskutuje rozważając ostatnie wydarzenia i stara się rozwiązać tą "kryminalną" zagadkę. Co mi się w tych książkach podobało to fakt, że ani razu nie udało mi się przewidzieć rozwiązania.

Lektorzy

Książkę po polsku przeczytało dwu lektorów: Piotr Fronczewski i Jacek Kiss. Pierwszy czyta ze zbytnią dla mnie teatralnością (może dzieci to lubią). Drugim lektorem jest fenomenalny Jacek Kiss, lektor który przeczytał już wiele książek. W mojej opinii zdecydowanie lepszy.
Po angielsku też są dwie wersje. Przeczytało ją dwu lektorów: Stephen Fry i Jim Dale. Po lewej porównanie (najpierw Dale potem Fry). Obaj są fenomenalni. Ja ostatecznie wybrałem Stepehna Frya, bo czyta on w brytyjskim angielskim, a Jim Dale w amerykańskim, a ja wykorzystywałem tą serię do nauki angielskiego.

Nauka angielskiego

Ja przy pomocy tych książek uczyłem się angielskiego i wydaje mi się, że się świetnie do tego nadają. Mamy tutaj zarówno właściwy angielski jak i gwarowe skracanie (w wykonaniu Hagrida). Kiedy ja zaczynałem swoją przygodę ze słuchaniem po angielsku Harrego Pottera nie rozumiałem co np. oznacza "pile of wellingtons" na podwórku Weasleyów. Wiedziałem, że to "góra czegoś", bo wellingtons kojarzyło mi się tylko z generałem, który pokonał Napoleona pod Waterloo. Wychodziłem z zasady, że jak słowo pojawiało się kilkakrotnie to szukałem go w słowniku i tak było właśnie ze słowem: wellingtons - kalosze.
Nie mogę więc zrozumieć ludzi, których zachęcam do tej metody nauki, a którzy mówią, że słabo znają angielski. Przecież gdyby znali dobrze to nie musiałbym ich zachęcać do nauki. A taka nauka uczy słówek użytych w zdaniach, a więc od razu we właściwym kontekście.

Podsumowanie

Jeżeli lubisz książki o szkole. Np. powieści Niziurskiego to tutaj znajdziesz bardzo podobną tematykę. Podobnie miłośnicy kryminałów, zagadki tutaj podane naprawdę wciągają. Autorka napisała zresztą ostatnio także kryminał dla dorosłych czym dowiodła, że to jest jej nisza i że jest w tym dobra: Wołanie kukułki.
Wprawdzie jak pisałem powyżej bohaterowie są początkowo dość schematyczni i prości. Z czasem (w kolejnych tomach) nabierają głębi i nawet Fred i George Weasley ze zwykłych szkolnych rozrabiaków w tle głównej akcji przeistaczają się w pełnokrwiste postacie z własnymi wątkami w książce.
Wielu ocenia serię po filmach, które były dość słabe. Powtarzanie "książka jest o wiele lepsza" to cliche, ale cóż zrobić, jest tak i tym razem.

Gdzie kupić

To jedna z tych książek, które zrobiły naprawdę oszałamiającą karierę, a autorka szalenie się wzbogaciła. Jednocześnie chyba właśnie z wyżej wymienionego powodu trudno dostać elektroniczną wersję tej serii. Np. dopiero niedawno wydano ebooki po angielsku. Niestety rynek nie znosi próżni i tam gdzie nie docierają wersje oficjalne królują piraci.
Podobnie jest z audiobookami. Wystarczy wpisać w wyszukiwarkę tytuł i słowo "audiobook" aby dostać linki do nielegalnych wersji. Winny jest tutaj chyba polski wydawca, czyli Media Rodzina. Kolejne wydawnictwo, które nie potrafi się odnaleźć w nowej rzeczywistości i nie zarabia tam gdzie by mogło. Opis książki i dostępnych formatów pozostawia wiele do życzenia. Najłatwiej chyba skorzystać z innych stron. Np. można kupić polską wersję językową na stronie shop.pottermore.com.

Harry Potter i Kamień Filozoficzny (mediarodzina.pl) 49.00 zł 44.10 zł - nakład wyczerpany